Zamek Sobków. Nie zobaczysz go w TVN

Jednym z ciekawszych zabytkowych obiektów w województwie świętokrzyskim jest zamek Sobków, a dokładniej rzecz biorąc fortalicja (umocniony dwór szlachecki). Dwór obronny położony jest nad brzegiem Nidy, a obecnie w jego zabudowaniach mieści się m.in. restauracja, pokoje gościnne, stadnina koni, ekspozycja starych powozów i wystawa ptaków drapieżnych.

Zamek Sobków został wybudowany w latach 1560-70 przez Stanisława Sobka. Przez lata był wielokrotnie dewastowany w trakcie licznych najazdów, a ostatecznie spalony w 1915 roku. Do dziś zachowały się pozostałości murów i trzy baszty z drewnianymi dachami. W centralnej części zabudowań znajdują się ruiny pałacu z czterema kolumnami.

Co ciekawe, na wstępie do zamku wita nas szyld z napisem "zakaz wstępu telewizji TVN". Wygląda jednak na to, że nie jest to efekt obecnych animozji na linii TVP-TVN. Około 2000 r. TVN kręcił materiał o województwie świętokrzyskim, a w zamku miały odbyć się pokazy rycerskie uwiecznione na wideo. Ekipa jednak się nie pojawiła, czym uraziła właścicieli.

Zamek Sobków wzniesiony został około 1560 roku z inicjatywy Stanisława Sobka z Sulejowa, kasztelana sandomierskiego, który nadał miejscowości nazwę od swojego nazwiska. Budowla powstała na planie czworoboku, z czterema narożnymi bastejami i otoczona była murami obronnymi oraz fosą, stanowiąc połączenie funkcji rezydencjonalnych i obronnych.

Zamek od początku wyróżniał się renesansową architekturą inspirowaną włoskimi wzorcami, z arkadowymi krużgankami i dekoracyjnymi szczytami. W XVII wieku przeszedł w ręce kolejnych rodów, m.in. Drohojowskich i Szaniawskich. W czasie wojen szwedzkich został częściowo zniszczony, a późniejsze pożary i zaniedbania doprowadziły do jego stopniowej degradacji. W XIX wieku obiekt przekształcono w zabudowania gospodarcze folwarku, zachowując jednak znaczną część murów obwodowych.

Do dziś przetrwały fragmenty murów obronnych z bastejami, częściowo odrestaurowany budynek bramny oraz zabudowania dawnego dworu. Współcześnie na terenie zamku mieści się kompleks hotelowo-restauracyjny oraz stadnina koni, a obiekt jest udostępniany do zwiedzania. Organizowane są tu imprezy historyczne, pokazy rycerskie, wesela i wydarzenia plenerowe, co pozwala łączyć funkcję turystyczną z kulturalną.

Zamek Sobków, choć nie zachował pełnej formy z czasów swojej świetności, pozostaje ważnym świadectwem historii regionu i przykładem renesansowej architektury magnackiej w Polsce. Dzięki trwającym pracom konserwatorskim i działalności prywatnych właścicieli, stanowi atrakcyjny punkt na mapie turystycznej województwa świętokrzyskiego, przyciągając zarówno miłośników zabytków, jak i osoby poszukujące niebanalnych miejsc na wypoczynek.